Depo performansı nasıl ölçülür?

Depo performansı, tanımı sözleşmede yazan ve her ay aynı şekilde hesaplanan birkaç ölçüyle izlenir: sipariş doğruluğu, zamanında sevkiyat, stok doğruluğu, sıcaklık uyumu, sapmaların kapanma süresi gibi. Tek bir aydan çok, zaman içindeki eğilim önemlidir.

Bir deponun iyi çalıştığını söylemek kolaydır; göstermek için ölçü gerekir. Depo performansında kullanılan ölçülerin çoğu basittir. Zor olan, tanımlarda anlaşmak ve her ay aynı şekilde ölçmektir.

Hangi ölçüler kullanılır?

Aşağıdaki tablo sık kullanılan ölçüleri ve nasıl sayıldıklarını gösterir. Her depo için hepsi gerekmez. Önemli olan, işin gerçek risklerini yansıtanları seçmektir.

Ölçü	Neyi gösterir?	Nasıl sayılır?
Sipariş doğruluğu	Siparişlerin eksiksiz ve doğru gidip gitmediğini	Eksiksiz ve doğru sevk edilen siparişlerin, sevk edilen tüm siparişlere oranı
Zamanında sevkiyat	Anlaşılan kesim saatine uyulup uyulmadığını	Kesim saatine göre anlaşılan sürede sevk edilen siparişlerin oranı
Kabulden rafa geçiş süresi	Gelen malın ne kadar hızlı kullanılabilir stoğa girdiğini	Aracın gelişinden ürünün sistemde kullanılabilir görünmesine kadar geçen süre
Stok doğruluğu	Sistemdeki stokla raftakinin tutup tutmadığını	Döngüsel sayımlarda farksız çıkan adreslerin, sayılan tüm adreslere oranı
Sıcaklık uyumu	Ürünün koşulunda kalıp kalmadığını	Sapmaların sayısı ve her birinin süresi
Sapma kapanma süresi	Sorunların ne kadar hızlı çözüldüğünü	Bir sapmanın açılışından kapanışına kadar geçen süre
Şikâyet oranı	Müşterinin gördüğü sorunları	Dönem içindeki şikâyetlerin, sevk edilen siparişlere oranı
İade işleme süresi	İadelerin ne kadar hızlı ele alındığını	İadenin depoya gelişinden sistemde işlenmesine kadar geçen süre
Hasar oranı	Elleçleme kalitesini	Hasarlı çıkan birimlerin, elleçlenen tüm birimlere oranı
Alan kullanımı	Kapasitenin nasıl kullanıldığını	Dolu adreslerin, kullanılabilir tüm adreslere oranı
Miadı dolan stok	Stok yönetiminin sonucunu	Son kullanma tarihi geçtiği için stoktan düşülen ürünlerin miktarı ya da değeri

Son satır ayrıca dikkat ister. Miadı dolan stok, deponun olduğu kadar ürün sahibinin talep planlamasının da sonucudur. Depo bu ölçüye en çok, son kullanma tarihi yaklaşan stoğu zamanında raporlayarak katkı verir.

Tanımlar sözleşmede yazmalı

Aynı ölçü iki farklı şekilde hesaplanabilir. Sipariş doğruluğu sipariş bazında mı, satır bazında mı sayılıyor? Zamanında sevkiyat hangi saate göre ölçülüyor? Tanım belirsiz kaldığında iki taraf aynı rakama bakıp farklı sonuçlar çıkarır.

Bu yüzden her ölçünün tanımı, hesaplama yöntemi ve raporlama sıklığı sözleşmede yazılır. Tanım değiştiğinde eski ve yeni rakamlar doğrudan karşılaştırılmaz.

Tek bir ay değil, eğilim

Tek bir ayın rakamı yanıltıcı olabilir. Bayram öncesi yoğunluk, bir sistem geçişi ya da tek bir büyük sevkiyat, bir ayı olduğundan kötü ya da iyi gösterebilir. Anlamlı olan, aynı ölçünün aylar içinde nasıl değiştiğidir.

Rakamlar iki tarafça düzenli olarak birlikte gözden geçirildiğinde, sorunlar küçükken konuşulur. Sapmaların kapanma süresi uzamaya başladıysa, nedeni bir sonraki toplantıda sorulabilir.

Hedefler birlikte belirlenir

Bu yazıda hedef değer vermiyoruz, çünkü doğru hedef ürüne, sipariş profiline ve sözleşmeye göre değişir. Hedefler iki tarafın birlikte belirlediği değerler olduğunda anlam taşır.

Depolama iş ortağı seçerken sorulacak soruları ayrı bir yazıda topladık. Son kullanma tarihinin depoda nasıl izlendiğini ise FEFO ve parti izlenebilirliği yazısında anlatıyoruz.